अरु मुलुकमा जस्तो प्रधानमन्त्री-मन्त्रीहरूले योग्यता पुगेका विषय विशेषज्ञलाई सल्लाहकार बनाउने चलन नेपालमा छैन क्यारे । यहाँ त कामको महत्व बुझुन् नबुझुन् आफ्नै साला, भाञ्जा, भतिजा र त्यसपछि कार्यकर्ता, आसेपासेहरूलाई अनेकथरि सल्लाहकार र सहयोगी भनेर जागिर खुवाइने गरेको पाइन्छ । प्रधानमन्त्रीजी अपवाद हुन सक्नुभएको छ छैन, मलाई राम्रो थाहा भएन । तैपनि बजारमा जनताबाट हुने गरेका चर्चा र पत्रपत्रिकाले कोट्याएका कुरा कथित सल्लाहकारले प्रधानमन्त्री-मन्त्रीलाई नियमित सुनाउँछन्, सुनाउँदैनन् अथवा सुन्ने आवश्यकता सम्झिन्छ या सम्झिदैन त्यो पनि म भन्न सक्दिन । यसमा मेरो कुनै आग्रह-दूराग्रह नभए पनि जनताले चर्चा गर्ने गरेका र आफ्नो मनमा लागेका केही कुरा उल्ल्ेख गर्न खोज्दैछु ।

तपाईं प्रधानमन्त्री भएपछि देशमा अरु कुनै समस्या नै छैनन् जस्तो गरी मन्त्रिपरिषद्ले सुरुमै राष्ट्रिय पोशाकमाथि हमला ग¥यो । मधेशीलाई सेनामा भर्ती गर्ने विषयलाई प्राथमिकता दियो । माधेशीहरू पञ्चायतकालदेखि आजसम्म सेनामा कहिले पो भर्ती भएका छैनन् र ? यो त मधेशी जनताका आँखामा छारो हालेर आफूले मोजमस्ती गर्ने मधेशी मन्त्रीहरूका चालवाजीमा प्रधानमन्त्री पनि सामेल हुनुभयो । सरकारमा बसेर सरकारकै आलोचना गर्न अप्ठ्यारो पर्छ भनेर संचारमन्त्री गुप्ताले प्रवक्ता बन्न अस्वीकार गरेको भन्ने सुनियो । नभन्दै ‘बाबुरामको सरकार चल्दैन’ भनेर पनि उनैले भनिसके । यस्ता क्रियाकलापबाट प्रधानमन्त्रीकै छवि धमिल्याउने काम भैरहेको अनुभव हुँदैछ भन्ने जनताको विश्लेषण छ । किन यस्तो चर्तिकला देखाइँदैछ ? बुझिनसक्नु भयो प्रधानमन्त्रीजी !

तपाईंले भ्रष्टाचारको जालो तोड्न कर्मचारीलाई आव्हान गर्नुभयो, तर जरो उखेल्ने आँट किन गर्नुभएन ? त्यो जरो त मन्त्रीहरूकै आशनमुनि छ । खराब साधनबाट कसरी असल उपलब्धि लिन सक्नुहुन्छ ? जस्ता खालका पात्र मन्त्रिपरिषद्मा लिनुभएको छ तिनको अतीत हेर्नोस् त ! अनि विचार गर्नोस् भ्रष्टाचार हट्छ कि बढ्छ ? मन्त्री हुनेबेलामै मलाई फलानो मन्त्रालय नै चाहिन्छ भनेर अड्डी लिनुका पछाडि प्रच्छन्न भ्रष्ट उद्देश्य स्पष्ट भएको छैन र ? मन्त्री हुन खोज्नेहरूले आफ्नो दूषित चरित्र आफैंले देखाइदिएका छन् । राम्रो काम गर्ने चोखो विचार भए मलाई जुनसुकै मन्त्रालय भए पनि हुन्छ भन्ने किन कोही निस्केन ? त्यसैले प्रधानमन्त्रीजी ! यस्तो प्वाल परेको डुंगाबाट कसरी पारी पुग्नुहुन्छ ? कुर्सीका लागि जस्तासुकै शर्त पनि स्वीकार गर्ने परम्परा तपाईंले पनि तोड्न सक्नुभएन । हीरालाई पनि कीराले विगार्छ भनिन्छ । तपाईंलाई विगार्ने तपाईंकै साथमा छन् । संगतगुनाको फल भन्छन् । संगत गतिलो भएन प्रधानमन्त्रीजी ! विचार गर्नोस् है फटाहाहरूले तपाईंलाई एक्लो वृहस्पति बनाउलान् । त्यसकारण सक्नुहुन्छ भने पहिले राजनीतिक भ्रष्टाचारमाथि धावा बोल्नोस् । कर्मचारीलाई भाषण सुनाउनुको अर्थ छैन । राजनीतिक भ्रष्टाचार हटाउन सक्नुभयो भने कर्मचारी त त्यसै तह लागिहाल्छन् नि । महिना दिन नहुँदै गच्छेदारले तपाईंलाई टेरपुच्छर लाएनन् नि !

तपाईंले जनतालाई तत्काल फाइदा पुग्ने राहत कार्यक्रम बनाउन सचिवहरूलाई आदेश दिनुभयो र उनीहरूले पनि कार्यक्रम बनाएर मन्त्रिपरिषद्मा पेश गरे । तर मधेशी मोर्चाका मन्त्रीहरूले तपाईंप्रति नै अविश्वास देखाएपछि उनीहरूलाई नै कार्यक्रम बनाउन भन्नुप¥यो । साह्रै सानो चित्त लिएर राष्ट्रको मन्त्री हुन कसरी सुहाएको हो कुन्नि ? राष्ट्रको मन्त्री हुन छोडेर हामीलाई मधेश छुट्याइदेउ, मधेशी सेना अलग्गै चाहियो भन्ने र आफ्ना पार्टीलाई मधेशी दल भन्नेहरू उदार कुन् कि संकुचित ? मधेशवादी, तराईवादी, पहाडवादी, हिमालवादी भन्न थाल्ने हो भने त्यस्ता पार्टी कसरी राष्ट्रिय मान्यताप्राप्त पार्टी हुन्छन् ? त्यस्ता त क्षेत्रीयस्तरका हुनुपर्ने हो । निर्वाचन आयोगको के सोचाइ हो कुन्नि ! क्षेत्रीयस्तरका पार्टीबाट सोझै केन्द्रको मन्त्री बन्न पाइने यो कस्तो प्रक्रिया हो ? खोई राष्ट्रियस्तरको सोचाई ?

गरिब जनताका धनी नेता र मन्त्री भएको देश । आफ्नो देशमा एकथोपो तेल छैन, साइकल चढ्नपर्नेहरू प्राडो-पजेरो चढेर जनतालाई सिंही लाइरहेका छन् । ज्ञानका नाममा आफूसित भाङभुत्तो केही नभए पनि सर्वज्ञको अभिनय गरेर भाषण र उपदेश दिनेहरूकै चकचकी छ । आफूले जति हसुरे पनि कर्मचारीलाई सदाचारी बन्ने आज्ञा दिन्छन् । न कलम चल्छ, न दिमाग, केबल थुतुनो चलाएर खानेहरू यहाँ बडाबडा ठाउँमा छन् । गरिब जनताका टाउकामा गिर खेलेर राज गर्नेहरू आफ्नो दूषित आचरण सुधार्नुपर्ने आवश्यकता नै ठान्दैनन् । नेताहरू र मन्त्रीहरू नै मानौं सबैभन्दा जान्नेबुझ्ने उपदेशक हुन् र जनता तिनको जुनसुकै आदेश पनि मान्नैपर्छ भन्नेजस्तो गर्छन् । तर उनीहरूले भने जे गरे पनि छुट पाउनुपर्छ, किनभने उनीहरू नेता हुन् । यस्तै सोच बनाएर उनीहरू जनतालाई हाँक्न खोज्छन् । के यस्तै चालबाट तपाईंले गर्न चाहेको सुधार सम्भव होला प्रधानमन्त्रीजी !

हालै एकजना मन्त्रीले मेरो निजी मोटर चढ्छु, सरकारी मोटर चढ्दिन भनेर आदर्श देखाएको भोलिपल्टै त्यो नक्कली आदर्शको हाँडी फुट्यो । २०५२ सालतिर भन्सारमाफीको उनको गाडी उनी लेखासमितिको सभापति भएको बेला कालीगण्डकी ‘ए’लाई मासिक पचासी हजारमा भाडामा लिन लगाएर आफूले सरकारी गाडी चढ्ने गरेका र योजना समाप्त भएपछि आफ्नो गाडी फिर्ता ल्याएका रहेछन् । त्यो गाडी पुरानो भै मर्मत गर्न पनि २०-२२ लाख लाग्ने भएकाले आफ्नै गाडी चढेपछि सरकारी रकमबाट मर्मत गराउने, मर्मत अवधिभर सरकारी गाडी चढ्ने अनि सके चढेको चढ्यै पार्ने बठ्याईं गरेको भन्ने आम चर्चा छ । यस्ता यस्ता पात्र अहिले सरकारमा छन् । के प्रधानमन्त्रीजी केही गर्न सक्नुहुन्छ ? साँच्चै भनौं भने सक्नुहुन्न । सक्ने भए मन्त्रालय फुटाइ फुटाइ मन्त्रीहरूलाई भागवण्डा पु¥याउनतिर लाग्नुहुन्थेन र कार्यसम्पादन नियमावली पनि रातारात संशोधन गराएर सल्लाहकार भर्ना पनि गर्नुहुन्थेन होला ।

अहिले प्रधानमन्त्रीजीले राहतका नाममा ५० हजार युवालाई विनाधितो दुई लाख रुपैयाँका दरले दिने कार्यक्रम सुनाउनुभएको छ । रोजगार दिने उद्योग, कलकारखानामा आफ्नै कार्यकर्ता (मजदूर) उठाएर विध्वंश मच्चाउने र बन्द गराउने, यता पैसा बाँड्दै हिंड्ने ? राजकाज चलाउने यो कस्तो तरिका हो ? रोजगारी पो सिर्जना गराउनुपर्छ, पैसा बाँडेर निर्वाह चल्छ ? त्यो पैसा पनि आ-आफ्नै कार्यकर्तालाई बाँड्न मधेशी मन्त्रीहरूले पहिले नै राय बझाइसकेका छन् । यस्ता ढाँटेढुँटे कार्यक्रमका नाममा राष्ट्रको सम्पत्ति विनामेसै लुटाएर जनप्रियता हाँसिल गर्न खोज्दा वास्तविकता त लुक्दैन, पोल त खुलिहाल्छ, आफ्नै मोटर चढ्छु भन्ने मन्त्रीको चालवाजी खुलेजस्तै ।

त्यसैले अलि दिगो हुने काम गर्नुप¥यो प्रधानमन्त्रीजी ! नत्र तपाईप्रति इष्र्या राख्ने तपाईकै पाथेभाइहरू पहिले हाँस्नेछन् । तर एक्लो वृहस्पति हुन परे पनि तपाईंप्रतिको जनताको भरोशा चाहिं नभत्कियोस् । त्यसका लागि धेरै चर्को हुन पनि पर्दैन । मेलैसंग मेसैसंग जनताका चाहना बुझेर छिमल्दै जानोस् । जनतालाई शान्ति सुरक्षा चाहिएको छ । भ्रष्टाचार हटोस् र बेरोजगार हुन नपरोस् भन्ने जनताका आशा आकांक्षालाई मात्रै अग्राधिकार दिएर काम भयो भने तत्काललाई पुग्छ । अरु कुरा हुँदै जान्छन् । यो आग्रहलाई अन्यथा नठानियोस् ।