युगसम्बाद साप्ताहिक
Yugasambad Saptahik
Wednesday, 11.20.2019, 07:01am (GMT+5.5) Home Contact
 
 
::| Keyword:       [Advance Search]  
 
All News  
मुख्य समाचार
सम्पादकीय
दृष्‍टिकोण
आर्थिक
अन्तरर्वाता
विचार विवेचना
साहित्य भाषा
अन्तराष्ट्रिय
खेलकुद
कृति समीक्षा
अन्य समाचार
आजको समाचार
तस्वीरको बोली
दस्तावेज
विशेष रिपोर्ट
 
 
दृष्‍टिकोण
 
संक्रमणमा यस्तै हो भनेर उम्किन सकिन्छ ?
Tuesday, 03.31.2015, 11:01am (GMT+5.5)

- यादब देवकोटा

 नेपालमा बलात्कारका घटना बढ्न थालेपछि यो अशिक्षा, अज्ञानता, अभाव र दुव्र्यशनको कारणले हुने गरेको एकथरिको टिप्पणी बाहिर आयो । यो एउटा कारण हो भन्नेमा कसैको विमती छैन तर के शिक्षित, सभ्य र सम्पन्न भनिने समाजमा महिला हिंसा तथा बलात्कारका घटना हुँदैनन् त ? त्यस्तो हैन, संसारमा सबभन्दा बढी महिला हिंसा हुने मुलुकभित्र तिनै देश पर्दछन् । यसो भनेर नेपालमा हुने हिंसाका घटनालाई आँखा चिम्लनुपर्छ भन्ने हैन । तर, जिम्मेवारहरू नै यस्तै व्यवहार देखाउँछन । 
एक तथ्यांक अनुसार सन् २०१४ मा बढी महिला हिंसा भएका मुलुकको दस सूचीमा अमेरिका पहिलो सूचीमा परेको थियो । गत वर्ष अमेरिकामा ८९ हजार २४१ महिला हिंसामा परेका थिए । यस्तै दोस्रोमा भारत परेको छ, जहाँ २१ हजार ३९७ महिला हिंसामा परेका थिए भने तेस्रोमा बेलायतमा १५ हजार ८४ महिलामाथि हिंसाका घटना सार्वजनिक भएका थिए । यो विकसित र धनी मुलुकको तथ्यांक हो । 

तर, नेपालको अवस्था विश्वका यी मुलुकहरूको जस्तो छैन भन्ने आधार पटक्कै छैन किनभने बलात्कार र महिला हिंसाका अधिकांश घटना दबिने गरेको छ, दबाइने गरिएको छ । बाराकी पूजा साहको बलात्कार मुद्दाले मुलुक तताइरहेका बेला गृहमन्त्री बामदेव गौतमले संक्रमण कालमा बलात्कार हुनु सामान्य घटना हो भनेर दिएको अभिव्यक्तिले राजनीतिक नेतृत्वतहमा पुगेकाहरूको क्षमता र मुलुकप्रति उनीहरूको जिम्मेवारी कत्ति पनि नभएको देखिएको छ । 

हरेक घटनालाई राजनीतिक संक्रमणको हवाला दिएर उम्कन खोज्ने नेतृत्व तहमा रहेकाहरूको चरित्रकै कारण आपराधिक घटनामा वृद्धि भैरहेको छ । पछिल्लो समय बाराकी पूजा साहको बलात्कारपछि उपचारका क्रममा निधन भएको घटना सेलाउन नपाउँदै नाबालिकामाथि हुने बलात्कारका घटना एकपछि अर्को गर्दै बाहिर आउन थालेका छन् । ललितपुरमा नातामा मामा पर्नेले सात वर्षकी एक बालिकालाई बलात्कार गरे । त्यो कुरा सार्वजनिक भएपछि उनले आफूलाई लगाइएको अभियोग स्वीकारमात्र गरेनन्, ती बालिकाभन्दा अगाडि उनकै दिदीलाई समेत बलात्कार गरेको बताए । 

महिला र खासगरी बालिकामाथि बलात्कारका घटना सार्वजनिक हुनु र यसले सञ्चारमाध्यममा पर्याप्त स्थान पाउनुले मुलुकमा अहिले उनीहरूमाथि बलात्कारका शृङ्खला बढ्दै गइरहेको स्पष्ट छ । अधिवक्ता कल्पना शर्माले पूजाकै घटनालाई लिएर विभिन्न विद्यालयमा सचेतना कार्यक्रम सञ्चालन गरिरहँदा एक १० वर्षमुनिकी बालिकाले आफूलाई पनि शिक्षकले त्यस्तै गरेको बताएको सुनाइन् । सो कुरा बालिकाबाट आएपछि अधिवक्ता शर्माले उक्त घटनालाई प्रहरी प्रशासनसम्म पुर्याइन् । दशैँअघिदेखि ती शिक्षकले बालिकालाई बलात्कार गर्न थालेको भए पनि यो घटना करिब एक साता अघिमात्र सार्वजनिक भयो । आरोपी प्रहरी हिरासतमा भए पनि आरोपीका दाइले भने प्रहरीसँग बार्गेनिङ नमिलेर हो मिलेपछि केही दिनमा बाहिर निस्कन्छ भनेर भन्दै हिँड्ने गरेको अधिवक्ता शर्माले बताइन् ।

गत साता प्रवेशिका परीक्षा दिने तयारीमा रहेकी कञ्चनपुरमा एक किशोरी सामूहिक बलात्कारमा परिन् । रातको समयमा बलात्कार भएकाले पीडितले पीडकलाई नचिनेको भन्दै केही संदिग्ध व्यक्तिलाई पक्राउ परे पनि पछि एकजनाबाहेक अरूलाई छाडियो । विद्यमान कानुन अनुसार १० वर्षमुनिका बालिकालाई बलात्कार गरेमा १० देखि १५ वर्षको कैद हुने व्यवस्था छ । यदि सो कैद भुक्तानी गरी पीडक आएको अवस्थामा बालिका मात्र १७ वर्षको हुने भएकाले त्यही पीडकलाई आफ्नै आँखा अगाडि देखिरहँदा उनको मानसिक अवस्था कस्तो होला? अधिवक्ता अनिता महर्जनको प्रश्न छ । 

दाङमा केही समयअघि मात्र २० वर्षीया उषा केसी र १९ वर्षकी अनिता भण्डारीको मृत अवस्थामा फेला परे । १९ दिनअघि हराएका उनीहरूको शव क्षतविक्षत अवस्थामा भेटिए पनि प्रहरीले विष खाएको भनी घटनालाई सामसुम पारेका छन् । मृतक केसीका बुबा अञ्चल केसीले माघ ५ गतेदेखि हराएका छोरीहरूको शव २३ गते भेटियो । छोरीको शवको दाहिने हातको तीन वटा औँला छैन र खुट्टामा समेत किला ठोकिएको थियो भने शरीरमा तेजाब खन्याइएको अवस्थामा थियो । उनले भने, “मैले न्याय पाउन सकिन, अनिताले आफ्नो कापीमा म मरेमा विपिन सर र जगदीश सरलाई पक्रनु भनी लेखिएको लिखतसमेत भेटायौँ, तर प्रहरीले ती प्रमाणलाई वास्ता गरेन । अहिले पनि आरोपी खुलेआम हिँडिरहेका छन् । मैले किटानी जाहेरी दिँदा आरोपीले धम्की दिइरहेको छ ।”

 आरोपी मृतकहरू पढ्ने कलेजका शिक्षक रहेको उनले बताए । आफ्नो एउटैमात्र छोरी गुमाएको पीडामा रहेका केसी जसरी पनि राज्यले आफूलाई न्याय दिलाउनुपर्याे भन्छन् । कानुनमा कुनै महिलालाई निजको मञ्जुरी नलिई करणी गरेमा वा सोह्र वर्षभन्दा कम उमेरकी बालिकालाई निजको मञ्जुरी लिई वा नलिई करणी गरेमा निजले जबर्जस्ती करणीको अपराध गरेको मानिन्छ ।

यस्तो अवस्थामा करणी भएको ३५ दिनभित्र नालिस दिनुपर्छ । १० वर्ष वा सोभन्दा बढी १४ वर्षभन्दा कम उमेरकी बालिका भए आठदेखि बाह्र वर्षसम्म, १४ वर्ष वा सोभन्दा बढी १६ वर्षभन्दा कम उमेरकी बालिका भए छ वर्षदेखि १० वर्षसम्म, १६ वर्ष वा सोभन्दा बढी २० वर्षभन्दा कम उमेरकी बालिका भए पाँच वर्षदेखि आठ वर्षसम्म, २० वर्ष वा सोभन्दा बढी उमेरकी महिला भए पाँचदेखि सात वर्षसम्म र लोग्नेले स्वास्नीलाई जबर्जस्ती करणी गरेमा तीन महिनादेखि छ महिनासम्म कैद हुने व्यवस्था छ । 

प्रहरीको तथ्याङ्कअनुसार १८ वर्षको बलात्कार घटना हेर्ने हो भने आर्थिक वर्ष २०५१÷०५२ मा ११२ वटा घटना थिए भने २०७१÷०७२ मा आइपुग्दा ९१२ घटना भएको देखिएको छ । यसै गरी प्रलोभन तथा ललाइफकाईमा पारेर जर्बजस्ती करणीका घटना हुने गरेको पाइएको छ । महानगरीय प्रहरी परिसर, ललितपुरले मंगलबार आयोजना गरेको ‘जर्बजस्ती करणी अपराध नियन्त्रण’ विषयक कार्यशालामा वरिष्ठ प्रहरी उपरीक्षक पुष्पचन्द्र रञ्जितले जिल्लामा विगत तीन वर्षको अवधिमा ६३ करणीका घटना रहेको र सबैभन्दा बढी प्रलोभनमा पारेर घटना हुने गरेको बताउनुभयो । 

प्रहरीको तध्याङ्कअनुसार घटनाको अध्ययन गर्दा सबैभन्दा बढी प्रलोभनमा परी हुने गरेको पाइएको हो । सोही अवधिसम्मा प्रलोभन तथा ललाइफकाईमा परी ३१ वटा घटना भएको तथ्याङ्क छ । त्यसै गरी डर र धम्कीबाट २९ घटना भएका छन् । सामूहिक बलात्कारका दुई र डकैँती गर्ने क्रममा एकको करणी भएको छ । घटनामा पीडित १० देखि १४ वर्ष मुनिका बढी बनेका छन् ।

नेपालमा बालिका बलात्कारका घटना बढ्न थालेपछि यस सम्बन्धी कानुनी प्रावधानहरूका विषयमा निकै चासो बढेको छ । तर अहिलेको कानुनले बलात्कारीलाई आजीवन काराबासको व्यवस्था समेत गरेको छैन । गृहमन्त्री नै संक्रमणकालमा बलात्कारका घटना बढ्नु स्वाभाविक हो भनेर उम्कने गर्दा मुलुकमा शान्ति सुरक्षाको अवस्था कस्तो होला र बलात्कार जस्ता जघन्य अपराध कसरी नियन्त्रणमा आउला भन्ने प्रश्न उठेको छ ।


Rating (Votes: )   
Share     Print


Other Articles:
बलात्कारीलाई जेल, बलात्कृतलाई संरक्षण (03.17.2015)
भन्ने संसदीय व्यवस्था– वेवास्ता संसदकै (03.10.2015)
राजनीति, प्रशासन र नेता केका लागि ? (03.04.2015)
हिमालयन गेम प्लान हिमालपारी पनि पुग्यो ! (02.24.2015)
राजनीतिमा खेल छिरेको भए (02.17.2015)
अर्थतन्त्र तत्काल सुध्रिने छाँट छैन (02.10.2015)
बलिदानीको कदर नहुने देश (02.02.2015)
ढुंगा निचोरेर तेल निस्किएन (01.26.2015)
छेपारे बुद्धिले कहाँ बन्छ संविधान ? (01.17.2015)
आर्थिक पक्ष छुटाएर पुनःसंरचना असम्भव (12.29.2014)
बढ्दो भ्रष्टाचार : जिम्मेवार को ? (12.24.2014)
गीत–संगीतबाट क्रान्ति खोज्थे स्वरसम्राट (12.10.2014)
स्वार्थले पुर्दैछ शान्ति र संविधानलाई (12.02.2014)
अख्तियारले क्षेत्राधिकार नाघेकै हो ? (11.25.2014)
रोग बढाउँदैछ उपत्यकाले (11.18.2014)
सार्कको ३० वर्ष र क्षेत्रीय राजनीति (11.11.2014)
मेलम्ची जालझेलमा पर्दै (11.04.2014)
अब कसरी संविधान ? (10.21.2014)
कति असुरक्षित छ सडक यातायात ? (10.15.2014)
संविधान निर्माणमा संचारको भूमिका (09.30.2014)



 
::| Latest News

 
[Page Top]