युगसम्बाद साप्ताहिक

भारतीय नाकाबन्दीले दिएको सन्देश
Tuesday, 10.27.2015, 02:49pm (GMT5.5)

नेपालीहरूको महान चाड बडादशैं भरखरै सकिएको छ । संस्कृतिप्रेमी नेपालीले आफ्नो राष्ट्रिय चाडपर्व बडो सकसका साथ मनाए । भारतले एक महिना अगाडिदेखि अघोषित रुपमा लगाएको नाकाबन्दीका कारण नेपालको आपूर्ति प्रणाली पूरै अवरुद्ध भएको अवस्थाले आम नेपालीको दैनिक जीवन अभावग्रस्तताको चपेटामा परेको छ । भारतले सोझो बाटोबाट आफ्नो स्वार्थपूर्ति गर्न नसक्ताको अवस्थामा बिभिन्न हथकण्डा प्रयोग गरी नेपालको घाँटीमा सुर्केनी कस्ने र नेपाललाई घुँडा टेकाएर आफ्नो स्वार्थपूर्ति गर्ने लामो परम्परा बसालेको  छ ।  भारतले नेपाललाई आफ्नो संरक्षित राष्ट्र ठान्ने, एकलौटी प्रभाव क्षेत्र बनाउने, एकाधिकार बजार बनाइराख्ने र नेपालको आन्तरिक राजनीतिक व्यवस्थापनको जिम्मा आफ्नै मुठ्ठीमा राख्ने हैकमवादी दुराकाङ्क्षा राख्दैआएकाले नेपाल भारत सम्बन्ध औपचारिक शब्दावलीमा बाहेक कहिल्यै पनि समस्यारहित र सुमधुर रहेको छैन । नेपालका जुनसुकै चरणका र जुनसुकै चरित्रका सत्ताधारीहरूसंग आन्तरिक दवाव दिएर निहित स्वार्थ पट्याउन नसक्दा नेपालभित्रै विग्रहजन्य स्थिति सिर्जना गर्ने र घुमाइफिराई नेपालीहरूलाई नै उपयोग गरेर नेपालको हुर्मत लिने भारतको स्थायी रणनीति रहेको तथ्य समय समयका घटनाक्रमले प्रष्ट रुपमा इंगित गर्दैआएका छन् । नेपालभित्र नै एउटा शक्तिलाई उपयोग गरेर अर्काे शक्तिलाई ठेगान लगाउने भारतको कुटिल चालबाजीको शिकार नेपाल पटकपटक हुँदैआएको छ । विगत लामो समयदेखि आफैले खेलाउँदै आएकाहरू बिच्किएर आफ्नो मार्गदर्शनमा नहिँडेको चाल पाएपछि त्यसैको झोक देखाएर भारतले अहिले आफ्ना गुमस्ताहरूलाई उपयोग गरेर अघोषित नाकाबन्दी गरेको जगजाहेर भैसकेको छ । नेपाली जनताले निकट भविष्यमा के कस्ता सकस भोग्नुपर्ने हो र यसबाट नेपालको सुदूर भविष्य कति प्रभावित हुने हो भन्ने कुरा अनुमानभन्दा टाढाको विषय छ ।

दुई महिनादेखि तराइको जनजीवन ठप्प छ । एक महिनादेखिको अघोषित नाकाबन्दीले आम नेपालीको जनजीवन अस्तव्यस्त छ । भारतले २०४६ सालको जनआन्दोलनपछि स्थापित सरकारहरूलाई उपयोग गरी नेपाललाई चाहिने पेट्रोलियम पदार्थको उपलब्धतामा एकाधिकार कायम ग¥यो । स्रोतहरूको पूरै व्यवस्था गरी निर्माणाधीन अवस्थामा पुग्नलागेको अरूण तेस्रो जलविद्युत योजना पनि नेपाली शिखण्डीहरूलाई उपयोग गरी भारतले तुहाइदियो र नेपाललाई बिद्युत सेवा कटौतीको चरणमा प्रवेश गराइदियो । नेपालको आन्तरिक राजनीतिमा हस्तक्षेपकारी भूमिका स्थापित गरी दीर्घकालीन रुपमा नेपाललको अहित हुने अनेकथरी कामहरू निर्देशित रुपमा हुनपुगे । तराइवासी भूमिपुत्र नेपालीहरूलाई आफ्नै थातथलोमा अल्पमतमा पार्ने गरी भारतीयहरूलाई नागरिकता दिलाउन अनेक प्रपञ्च रचिए । त्यसको समग्र असर अहिले सिंगो नेपालमा परेको छ र राष्ट्रिय एकता र अखण्डता नै जोखिममा पर्दैगएको टड्कारो रुपमा देखापरिसकेको छ । नेपालको अर्थतन्त्र क्षतविक्षत पारिएको छ । भारतीय हैकमलाई त्वं शरणम् गरेर स्वीकार नगर्दासम्म अनेक हथकण्डा प्रयोग गरेर नेपाललाई दुःख दिइरहने  भारतको दीर्घकालीन रणनीति नेपालको सार्वभौमिक अखण्डताविरुद्ध लक्षित रहेको कुरामा कुनै सन्देह छैन । भारतीय प्रायोजनको संघीयताले नेपाललाई अहिले नै यति ठूलो संटमा पारेको छ भने सीमांकनको हेरफेर र नागरिकता प्राप्तिका लागि प्रस्ताव गरिएका बुँदाहरू स्वीकृत भएको खण्डमा दुर्नियतिको पारो कति माथि चढ्ने हो भन्ने कुराको अनुमान गर्न सहज छैन । कथित मधेश आन्दोलनको चरित्र र भारतको अघोषित नाकाबन्दीको हथकण्डा उपयोगको वर्तमान स्वरुप हेर्दा नेपालले कडा दुर्दिनको सामना गर्नुपर्ने अवस्थाको पूर्व संकेत भैसकेको छ ।

भारतको अघोषित नाकाबन्दीले तत्काल आमनेपाली जनजीवनलाई दुष्प्रभावित पार्नु एउटा कुरा हो भने नेपालप्रति भारतको दुराशयबोधको यो एउटा अवसर पनि हो । आम नेपाली जनमत अहिले भारतसंग तेलका लागि आत्मसमर्पण नगर बरू बैकल्पिक उपाय अपनाउ भन्ने पक्षमा दृढ छ । राष्ट्रिय स्वाधीनताको रक्षा पहिलो प्राथमिकताको विषय हो । नेपालले राष्ट्रिय स्वाधीनता र स्वाभिमानको रक्षाका लागि राष्ट्रिय स्रोतहरूको अधिकतम उपयोगको नीति अवलम्बन गरी राष्ट्रिय उत्पादनवृद्धिको बाटो अख्तियार गर्नुपर्ने प्रष्ट सन्देश अहिलेको अवस्थाले दिएको छ । नेपाली जनताले भारतीय हैकमवादसंग नझुक्न सरकारलाई अभूतपूर्व साथ दिएका छन् । सत्ता सञ्चालनको सहजीकरणका लागि  भारतको रणनीतिक स्वार्थको गोटी नबन्न जनताले सरकारलाई सचेत गराइरहेका छन् । नेपालले आफ्नो राष्ट्रहितको ख्याल गरेर भारत र चीन दुवै छिमेकीसित समनिकटता र समदूरीको नीति व्यवहार अवलम्बन गर्नसके मात्र नेपालको कल्याण छ । भारतले नेपालको आत्मनिर्णयको अधिकारमाथि दखल दिन साम–दाम–दण्ड–भेदका चारै नीति अवलम्बन गर्दैआएको छ । भारतले तराइमा जनमत गुमाएका कृत्रिम नागरिकताधारीहरूलाई उचालेर मच्चाइरहेको बित्तण्डाको हरतरहले सामना गर्न  नेपाली जनता तयार भएको बेला सरकारले खुट्टा नकमाइकन नाकाबन्दीको अन्तर्राष्ट्रियकरण गर्नुपर्छ र सार्वभौमिक समानताका आधारमा सम्बन्ध परिचालनको बाटो अख्तियार गर्नुपर्छ भन्ने हाम्रो दृढ अभिमत छ ।


Copyright © 2011 Yugasambad Weekly (Yugasambad.Com.Np). All rights reserved. Powered By Neeraz.Com