युगसम्बाद साप्ताहिक
Yugasambad Saptahik
Monday, 10.23.2017, 04:02am (GMT+5.5) Home Contact
 
 
::| Keyword:       [Advance Search]  
 
All News  
मुख्य समाचार
सम्पादकीय
दृष्‍टिकोण
आर्थिक
अन्तरर्वाता
विचार विवेचना
साहित्य भाषा
अन्तराष्ट्रिय
खेलकुद
कृति समीक्षा
अन्य समाचार
आजको समाचार
तस्वीरको बोली
दस्तावेज
विशेष रिपोर्ट
 
 
मुख्य समाचार
 
फैलिदैछ चीनको हात नेपालको विकासमा
Tuesday, 09.12.2017, 11:37am (GMT+5.5)

काठमाडौं । नेपालको भौतिक पूर्वाधार विकासमा उत्तरी छिमेकी मुलुक चीनबाट अपेक्षाकृत सहयोग र साझेदारीको सम्भावना बढेको छ । नेपालमा संविधान जारी भएपछि भारतले लगाएको नाकाबन्दीका कारण उत्पन्न परिस्थितिको सामना गर्न र भावी दिनमा त्यस्तो समस्या भोग्न नपर्नाका लागि तत्कालीन प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको चीन भ्रमणमा व्यापार तथा पारवहन, पेट्रोलियम, रेलमार्ग लगायतका विषयमा भएको सम्झौता तथा सहमति अब कार्यान्वयनतर्फ जाँदैछ ।
अघिल्लो साता मात्र चीनको बहुचर्चित सिमेन्ट कम्पनीले नेपालमा ३६ अर्ब रुपैयाँको लगानी गर्ने सम्झौता गरेर नेपालमा चिनीया लगानीको ढोका खोलेको छ । यो लगानी अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठूलो वैदेशिक लगानी हो । त्यस्तै धेरैले पत्याउन नसकेको रेलमार्गको काम पनि चिनीया पक्षले अगाडि बढाइसकेको जानकारी आएको छ ।
नेपालको आर्थिक विकासमा भारत सधैं अबरोधको रुपमा रहेका बेला चीनले सडक पूर्वाधारm उद्योगकाा साथै जलस्रोतमा समेत लगानीको उच्च चासो देखाइरहेको छ । भारतले आयोजनाको नाममा नदी ओगटेर राख्ने गरिरहेका बेला जलस्रोतमा चिनीया लगानीको प्रवेशलाई सुखद मानिएको छ ।
अहिले नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारका लागि समुद्रसम्मको पहुँच भारत मात्र रहेको र भारतले बेलाबेलामा अवरोध गर्ने गरेका बेला चीनको सीमाक्षेत्रबाट काठमाडौं, पोखरा हुँदै लुम्बिनीसम्म रेल संचालनका सम्बन्धमा सहमति समेत भैसकेको छ । यसबीचमा चिनीया प्रधानमन्त्री ली खछ्याङले नेपालको सीमासम्म पुग्ने रेललाई चीनले छिट्टै नेपालसम्मै पु¥याउने बताउनुभएको छ । चीनको ६ दिने भ्रमणमा रहेका बेला उपप्रधान तथा परराष्ट्रमन्त्री कृष्णबहादुर महरासँगको भेटमा प्रधानमन्त्री लीले चीनदेखि नेपालसम्म रेल सञ्चालनका लागि प्राविधिक पक्षको अध्ययन भइरहेको समेत जानकारी दिनुभएको छ ।
चिनीया प्रधानमन्त्रीले त्यस अवसरमा नेपालमा रेल पु¥याउने विषयमा राजनीतिक तवरबाट नभई भूगोलको हिसाबले व्यापक अध्ययन गुर्नपर्ने भएकाले लामो प्राविधिक अध्ययनहरू भइरहेको समेत जानकारी दिनुभयो । भेटका क्रममा परराष्ट्रमन्त्री महराले रेल हाम्रो आवश्यकता भइसकेको भन्दै आफ्नो धारणा राख्नेबित्तिकै प्रधानमन्त्री लीले चीनले नेपालसम्मै रेल पु¥याउन गृहकार्य गरिरहेको बताउनुभएको हो ।
चीनले पटक–पटक नेपाललाई दक्षिण एसियाको ढोका भनिरहेको अवस्थामा रेल मार्ग आफैंले जोड्ने विषय उच्च तहबाटै बाहिर आएको हो । सिगात्सेबाट केरुङ ल्याउन लागिएको निर्माणाधीन रेलमार्गलाई पहिलो चरणमा काठमाडौं ल्याउनेबारे अध्ययन भइरहेको र त्यसपछि काठमाडौंबाट पोखरा र लुम्बिनीसम्म लैजानेबारे पनि तत्काल अध्ययन थालिने चीनको भनाइ छ ।
भेटमा प्रधानमन्त्री लिले चीनले नेपाललाई प्राथमिकतामा राखेको र धेरै विषयमा सहयोग गर्न चाहेको स्पष्ट पार्दै सडक सञ्जालदेखि व्यापार, पुनर्निर्माण, ऊर्जा र पर्यटनको क्षेत्रमा समेत सहयोग गर्न लागेको जानकारी दिनुभएको थियो ।
त्यसै गरी उहाँले नेपालमा लगानी गर्न चिनियाँ जनता उत्साहित रहेको भन्दै त्यस्तो वातावरण बनाउनसमेत आग्रह गर्नभएको थियो । केही दिन अघि मात्रै अहिलेसम्कै सबैभन्दा ठूलो विदेशी लगानीका रुपमा चिनीया कम्पनीले सिमेन्ट उद्योग संचालनका लागि लगानी सम्झौता गरेकको थियो । त्यसै गरी दुई मुलुकबीच भएको व्यापार तथा पारवहन सम्झौताको प्रोटोकल चीनले आफ्नो धारणासहित छिट्टै नेपाल सरकारलाई पठाउने जनाएको छ ।
तर, नेपाली पक्ष चिनीया हात समात्ने सवालमा सधै कमजोर भैरहेको छ । भारत रिसाउला कि भन्ने मनोवैज्ञानिक त्रास पालिरहेका हुन्छन् । अहिले चिनीया प्रधानमन्त्रीले नै नेपालसम्म रेल पु¥याउन भौगोलिक अध्ययन भैरहेको बताए पनिन नेपालले अझै ठोस प्रस्ताव दिन नसकेको र तयारी नथालेको देख्दा चीनका लागि पूर्व नेपाली राजदूत डा. महेश मास्के असन्तष्टि व्यक्त गर्नुहुन्छ । उहाँ भन्नुहुन्छ– रेल मार्ग मात्रै हैन, चीनले गरिदिन्छु भनेका र सम्झौता भएका विकास आयोजना अघि बढाउन हामीले गर्ने तयारीमा भर पर्छ । चीन र नेपालको सीमामा रेल आउँछ, त्यो सत्य हो । त्यहाँबाट नेपाल ल्याउने वा आउने विषय हामीले गर्ने तयारी र इच्छाशक्तिमा भर पर्छ । 
हामीले देखेको के हो भने आवश्यकता महसुस गर्ने देशको सक्रिय सहभागितामा मात्र चीन काम गर्न चाहन्छ । बीआरआईबाट यति सहयोग, नेपाल सरकारको यति लगानी र चीनको प्राविधिक सहयोग भन्नेखालको सम्झौता भएर काम अघि नबढेसम्म त्यो राजनीतिक ‘कन्जम्सन’को विषय मात्र रहनेछ । चीनसँग कुनै काम गर्ने विषयमा नेपालमा समझदारी त बन्छ तर कार्यान्वयन हुन सकिरहेको छैन । यो दुस्खद् पाटो हो । हाम्रो विकास अरूले होइन, हामीले नै गर्ने हो । यो धारणा बुझेर हामी अघि बढ्नुपर्छ । तर हामीमा एक प्रकारको मनोवैज्ञानिक त्रास छ, जसले गर्दा निर्णयमा पुग्न ढिलाइ हुन्छ । हामी त्यो त्रस्त मानसिकताबाट माथि उठ्नुपर्छ । 
यसैबीच लामो समयको प्रतिक्षापछि चीनको ग्वान्जाओमा नेपाली महावाणिज्य दूतावास कार्यालय स्थापना भएको छ । उपप्रधान तथा परराष्ट्रमन्त्री कृष्णबहादुर महराले आइतबार महावाणिज्य दूताबासको उद्घाटन गर्नुभएको हो ।
त्यस कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै नेपालको कार्यालय खोल्न सहयोग गरेकामा चिनियाँ सरकार तथा ग्वान्जाओको प्रान्तीय सरकारलाई धन्यवाद ब्यक्त गर्नुभएको थियो । यो नियोग चीनस्थित नेपालको चौथो कूटनीतिक नियोग भएको उल्लेख गर्दै परराष्ट्रमन्त्री महराले नेपाल–चीनबीचको द्वीपक्षीय सम्बन्धलाई थप सबल बनाउन र वाणिज्यका क्षेत्रमा अझ सम्बन्ध विस्तार गर्न सहयोग पुग्ने विचार व्यक्त गरेका थिए । यो प्रान्तसँग नेपालको व्यापार सम्बन्ध मजबुत रहेको भन्दै उपप्रधानमन्त्री महराले यस कार्यालय स्थापनापछि आर्थिक एवं व्यापारिक गतिविधि थप विस्तार हुने बताउनुभयो । उहाँले आउँदा दिनमा दुई देशका जनताका बीचमा पनि राम्रो सम्बन्ध विस्तार हुने विश्वास ब्यक्त गरे ।
यहाँ झण्डै २०० नेपाली व्यापारी विभिन्न व्यवसायमा संलग्न छन् । उनीहरुका अनुसार महावाणिज्य दूतावास खुलेसँगै व्यापारीलाई आइपर्ने समस्या समाधान हुने छन् ।  
नेपालको विकासमा चीनले जति उच्च चासो र महत्व दिएको छ नेपालले त्यसमा वेवास्ता गर्दैआएको र भारत रिसाउला कि भन्दै तर्सने गरेका बेला केही समययता चीन र नेपालमाा उच्चस्तरीय भ्रमणा आदान प्रदान चलिरहेको छ । चीन र नेपालबीच व्यापार तथा पारवराहसंगै लगानीका अनेक सम्भावनाकाा ढोका खुल्दै जान थालेको छ । यसले नेपाललाई भारतको एकलौटी बजार बनाउने र नेपालको आर्थिक अवस्थालाई सधैं कमजोर पारिरहने भारतको रणनीतिलाई ठूलो धक्का मात्रै हैन कि नेपालमा सहृदयताका साथ लगानी गर्ने बाध्यताको सिर्जना हुनेछ ।


Rating (Votes: )   
Share     Print


Other Articles:
अब सवै पक्षको ध्यान २ नं. प्रदेशतिर केन्द्रित- एमाले हराउन कांग्रेस–माओवादीबीच तालमेल (09.06.2017)
कति सुरक्षित गगनचुम्बी भवन (09.06.2017)
आचारसंहिताको व्यापक उल्लंघन, जेल हाल्ने आयोगको तयारी (09.06.2017)
देउवा नै भारतको सर्वाधिक विश्वासको पात्र (08.29.2017)
भारतसामु संविधान संशोधन गर्छु भन्नुपर्ने किन (08.29.2017)
माथिल्लो तामाकोशीको लागत र समय बढ्ने भो (08.29.2017)
लाखौं जनताको बिल्लिबाठ : अवैध बाँधको बितण्डा (08.15.2017)
विदेशीको तालिमले कस्तो ऐन बन्ला (08.15.2017)
पाँच वर्षपछि चीनबाट शीर्ष भ्रमण : आजदेखि द्विपक्षीय वार्ता (08.15.2017)
बाढीपहिरोबाट हालसम्म छदर्जन बढीको मृत्यु (08.15.2017)
संविधान विफल पार्ने खेल रोकिएको छैन (08.08.2017)
राप्रपा विभाजनको अठारौं शृङ्खला (08.08.2017)
राजपाको राजनीतिक बाटो नै अस्पष्ट (08.08.2017)
देउवा सरकार चौतर्फी संकटको घेरामा (07.26.2017)
माओवादी पनि संवैधानिक प्रावधानको विपक्षमा (07.26.2017)
पुनःनिर्माणमा समन्वयको अभाव (07.26.2017)
भोलि स्थानीय तहको दोस्रो चरणको निर्वाचन (06.28.2017)
कुर्सी हत्याउने तालमेलको नतिजा के होला ? (06.28.2017)
किन बन्द गरियो ७६ करोड अनियमितताको फायल (06.28.2017)
राजपा जनताबाट तिरस्कृत : पैतीसवटै जिल्लामा निर्वाध उम्मेदवारी दर्ता (06.22.2017)



 
::| Latest News

 
[Page Top]